Hamilelikte Cilt Problemleri

Hamilelik, kadınların vücudunda pek çok değişikliğin görüldüğü bir dönemdir. Kilo artışı, vücuttaki deformasyon ve cilt problemleri anne adaylarının kâbusu haline gelebilir. Memorial Hastanesi Dermatoloji Bölümü’nden Uz. Dr. Ayfer Aydın Bankaoğlu hamilelik süresince anne adaylarının ciltlerinde oluşan değişiklikler ve alınması gereken önlemler hakkında bilgi verdi

Güneşten uzak durun
Yüzdeki cilt rengi değişiklikleri; sıklıkla yanaklar, alın, üst dudak, burun ve çenede düzensiz sınırlı kahverengi lekeler şeklindedir ve gebelik maskesi adını alır. % 70-90 kadında görülen bu pigment artışı doğumdan sonra sıklıkla ortadan kalkar. Ender durumlarda pigment artışı adeta bir dövme yaptırılmış gibi cildin derin katmanlarındadır. Böyle durumların tedavisi bu konuda tecrübeli bir dermatolog tarafından gerçekleştirilir. Yoğun bir ultraviyole ışık kaynağı olan güneşten uzak durmak ve güneşe çıkıldığı zamanlarda en az 15 faktörlü bir güneş kremi kullanmak lekelenmelerin azaltılmasında oldukça etkilidir. Yazın bulutlu havalarda bile güneşin UV ışınlarının cilde etki gösterebileceği unutulmamalıdır. Lekelenme olan bölgelerin makyajla kapatılmasında bir sakınca yoktur.

Cildinizi temiz ve kuru tutun
8. haftadan itibaren değişen hormonlar, bazı anne adaylarında önceden var olan sivilcelerin artmasına ya da ilk defa hamilelik döneminde sivilcelerin ortaya çıkmasına neden olur. Ender durumlarda ise sivilcelerde azalma görülür. Cilt her zaman temiz ve kuru tutulmalıdır. Sivilceler kozmetik sorunlar yarattığında doktor önerisine göre bölgesel ilaçlar kullanılabilir.

Ev işlerinde eldiven kullanın
Tırnaklar cildin bir uzantısı olarak kabul edilir ve gebelik döneminde artan hormonların etkisiyle tırnaklar yumuşayıp incelerek kolay kırılır hale gelebilir. Bu durumda tırnak cilası kullanmak durumu daha da kötüleştirebilir. Bulaşık ve çamaşır yıkarken lastik eldiven kullanmak, el ve tırnaklara nemlendirici losyon sürmek bu dönemde faydalı olur.

Kaşıntıları karşı nemlendirici krem
Hamilelik dışındaki bir dönemde avuç içinde kızarıklık ortaya çıkarsa bu durum bir karaciğer hastalığını düşündürür, ancak hamilelik döneminde bu olay yaşanır. Avuç içlerinde ve nadiren de ayak tabanlarında kızarıklık ve kaşıntı ortaya çıkar. Bu durumun nedeni de çoğu cilt değişikliğinde olduğu gibi hamileliğe bağlı olarak kandaki östrojenin artmasıdır. Kaşıntı şiddetli olduğunda nemlendirici kremler faydalı olabilir. Nemlendiricilere cevap vermeyen kaşıntılarda ise doktor önerisine göre bazı ilaçlar kullanılabilir

Ciltteki damarlanmalar hamilelik döneminden sonra geçer
Yüzde, boyunda, bazen de karında örümcek tarzında damarlanmalar ortaya çıkabilir. Merkezde bir damar ve bu damardan etrafa adeta bir örümceğin ayakları gibi ışınsal olarak yayılan kılcal damarlanmalar şeklindedirler. Hamilelik dışı bir dönemde ortaya çıktıklarında bir karaciğer hastalığını düşündürmelerine karşın, hamilelikte artan östrojenin etkisine bağlı fizyolojik olarak ortaya çıkabilirler. Hamilelikten sonra genellikle kısa sürede kaybolurlar. Bir şikayete yol açmadıklarından tedavi gereksizdir.

Çatlaklara karşı bol su için
Hamilelik döneminde kadınların önemli bir kısmında karın cildinde, kalça ve göğüslerde çatlaklar ortaya çıkar. Bu çatlaklar, cildin aşırı gerilmesine bağlı olarak ortaya çıkan değişikliklerdir ve çoğu zaman çatlayan bölgelerde tabloya rahatsız edici bir kaşıntı da eşlik eder. Hamilelik döneminde kırmızı görünümde olan çatlaklar bebeğin doğmasından sonra kısa zamanda gümüş bir renk alır ve kalıcıdır. Bazı anne adaylarında hamilelik döneminde oldukça fazla kilo alınmasına karşın çatlak oluşur, bazılarında ise hamileliğin erken dönemlerinden itibaren çatlaklar ortaya çıkar.Bazı anne adaylarında hamileliğin en erken dönemlerinden itibaren çatlak kremleri kullanmalarına rağmen yaygın çatlaklar oluşabilir, bazılarında ise hiç bir koruyucu önlem almamalarına rağmen hiç bir çatlak oluşmayabilir.

Bu nedenle çatlakların kalıtımsal özelliklerle çok yakın bir ilişkisi olduğu düşünülür. Çatlakları tümüyle önlemek mümkün olmamakla beraber, alınan bazı önlemlerle çatlakların kalıcı kozmetik sorunlar yaratması önlenebilir. Çatlak kremlerinin tümü, cildi nemlendirirken ve esnemesine yardımcı olur. Anne adaylarının bir kısmı, çoğunlukla yüksek fiyatlı bu çatlak kremlerinin yerine badem yağı kullanmayı tercih ederken bu maddenin ciltlerinin nemli kalmasına ve kaşıntı şikayetinin ortadan kalkmasına yardımcı olduğunu belirtiyor.

Meme uçlarında ve diğer bölgelerde koyulaşma
Anne adaylarının % 70-90′ında meme uçlarında cilt rengi az ya da çok koyulaşır. Artan östrojen seviyelerine bağlı olduğu düşünülen bu durum özellikle esmer tenli olan anne adaylarında daha belirgindir. Ciltte koyulaşma özellikle meme uçlarının çevresindeki koyu bölgede, vulva ve anüs arası bölgede ve göbek etrafında belirgindir. Koltuk altları ve bacakların iç kısmında da koyulaşma ortaya çıkabilir.

Dökülen saçlar kendiliğinden düzelir
Doğumdan sonraki günlerde hızlı bir şekilde saç dökülmesi ortaya çıkabilir. Bu durum, kılların büyüme fazlarının hormonal seviyelerin artması sonucunda değişmesi sonucu gelişir. Tedavi gerektiren bir durum değildir. 3-6 ay sonra kendiliğinden düzelir.

Hangi durumlarda doktora başvurulmalıdır?
Hamilelikte cilt değişikliklerinin sorumlusu bu dönemde artan hormonlardır. Bahsedilen cilt değişiklikleri, fizyolojik kökenlidir. Ancak bazı cilt değişiklikleri kendini başka belirtiler ve bulgularla belli eder ve mutlaka doktor değerlendirmesi gerektirir. Doktora başvurulmasını gerektiren cilt değişikliklerine göz atmak gerekirse;

Ciltte yaygın kaşıntı

Karın cildinde ve çatlayan cilt bölgelerinde kaşıntı normal olmakla beraber bazı anne adaylarında hamilelik hormonlarının etkisiyle vücut kaşıntıları ortaya çıkabilir. Çoğu durumda selim tabiatlı olan bu kaşıntılar, altta yatan muhtemel bir karaciğer safra kanalları patolojisinin ortaya çıkarılması için doktora başvurulmasını gerektirir.

Ciltte yaygın döküntüler

Alerjik kökenli ya da enfeksiyona bağlı olabilir. Mutlaka doktor kontrolü gerektirir.